Knokke knock-out

C’est la catastrophe, ‘et is ‘ne ramp”. Niet alleen kleine beleggers likken hun wonden na de crash van de beurzen, maar vooral in de poepchique Vlaamse badplaats Knokke is het bankfiasco als een mokerslag aangekomen. Het Fortis-stadje zit kapot. ,,Men praat over niets anders. Hier hebben honderden mensen echt miljoenen verloren.”
Op het elegante Albertplein in het miljonairsdorpje is het nog altijd ‘m’as-tu vue ?’, zien en gezien worden. Dames in mantelpakjes, glimmende cabrio’s en designerwinkels met zicht op de branding. Gewone landgenoten, de ‘koelbox’-toeristen, worden hier minachtend nagekeken.
Dit is Knokke. PC Hooft aan Zee, waar ‘aperitieven’ een werkwoord is. Als je het ziet geloof je niet dat er in hetzelfde land ook nog zoiets bestaat als Charleroi. Op een steenworp van Nederland, waar Frans de voertaal is en men nog altijd in franken rekent. Vooral Het Zoute, de peperdure witte villawijk, wordt bijna volledig bevolkt door gefortuneerde Brusselaars en rijke erfgenamen van oude Waalse en Vlaamse industriële families.
,,Ze hebben hier hun tweede of zelfs derde huis. Gemiddeld prijskaartje 2,5 miljoen euro”, stelt een makelaar, die liever niet met zijn naam in de krant wil. Net als vele andere Knokkenaren overigens, oude adel die hun verlies met schaamte torsen en alleen fluisterend naar de hoofdschuldige willen wijzen: de weggejaagde Fortis-baas Maurice Lippens.
Want meer nog dan een rustplaats voor miljonairs is Knokke hét dorp van de familie Lippens. Maurice werd er geboren, maar bezit bovendien samen met zijn familie via de ‘Compagnie Het Zoute’ al vele decennia voor honderden miljoenen aan gronden en vastgoed in de badplaats. Zijn broer Leopold is er al dertig jaar burgemeester en beider grootvader Maurice kreeg een standbeeld.
Zijn bankierende kleinzoon kan echter maar beter wegblijven uit het dorp, waar hij nog een peperduur huis heeft staan. ,,Den’ Maurice ?. C’est scandaleux. Het is echt een grove schande wat er is gebeurd. Tot het laatst heeft hij alle problemen ontkend. Mijn vriendin heeft in een klap twee miljoen verloren”, blaast een grijzend baasje wanneer hij in de kiosk alweer het laatste exemplaar van beurskrant De Tijd uit het rek rukt.
Zelfs de krantenwinkel merkt dat men plots de hand op de knip houdt. ,,Ze keken nooit naar geld. Nu kopen ze alleen nog een krantje, terwijl er normaal altijd vier of vijf ‘boekskes’ bijzaten”, aldus de eigenaresse. ,,De mensen zijn verdwaasd. Snappen niet wat ze is overkomen.”
,,Iedereen dacht dat hij safe zat. Fortis was immers hét Belgische volksaandeel. Goudgerand”, stelt een terraseigenaar. Hij wijst naar het bankkantoor, tegenover Burberry en niet eens ver van het Casino. ,,Echt iedereen bankiert hier bij de Fortis en ze werden ook nog eens allemaal met bankaandelen behangen. Niet alleen de oude chique, maar ook lokale ondernemers. Mensen die hun zaak verkochten en alles in de beurs staken”.
Ook Anna Marcelis geeft toe dat ze het schip in is gegaan maar draagt dat opvallend opgewekt. ,,Wat moet ik anders. Het geld is weg”, haspelt de gebruinde 70-plusser in een mix van Frans en Vlaams. ,,Maar ik ben oud en wist eigenlijk toch niet wat ik er nog mee moest”.
,,Dat is het dubbele hier”, verklaart de makelaar. ,,Er zijn heel weinig mensen die echt failliet gaan of hun huis moeten verkopen. Hypotheken hebben ze hier niet. Negen op de tien betaalt z’n huis gewoon cash. Je ziet de pijn, maar ze houden het voor zich. Bang dat ze uitgelachen worden.”
Vooral in Het Zoute ligt het erg gevoelig. Via de Lippenslaan en Lippensdreef rijden we naar het chique viersterrenhotel Pavillon du Zoute, waar onlangs 150 gedupeerde beleggers bijeen kwamen. Aan pottenkijkers uit Nederland is echter geen behoefte. ,,Jullie vinden ons toch maar domme Belgen. Nu, deze domme Belg wil dat u ophoepelt”, zo wordt de eigenaar nog net niet handtastelijk.
Ook bij de Royal Golfclub Zoute worden we streng de deur gewezen. Maar dit is dan ook ‘Lippens-territory’. De twee broers wonen om de hoek. Al is Maurice ondergedoken. ,,Waar hij is gaat u niets aan. Hij wil ook niemand spreken. Zeker niet uit Nederland”, stelt zijn broer Leopold, die zich net als zijn broer graaf mag noemen.
,,Hier is niets aan de hand. Onrust in Knokke ? Onzin! Hebben jullie daar in Holland niets anders te doen ?”, snauwt de burgemeester. ,,Laat mensen die geld verloren eerst maar eens met bewijzen komen. Bij mij heeft nog niemand zich beklaagd.”
Toch kan ook de burgervader niet ontkennen dat de huizenprijzen in Het Zoute een vrije val doormaken, lang te koop staan en chique winkels hun omzet zien dalen. Alleen de terrassen zitten nog opvallend vol. Ingeklemd tussen de shops van Ralph Lauren en Tommy Hilfiger hebben de obers van het chique Carlton het maar wat druk. ,,Maar ja, een Belg blijft een Belg”, lacht een van de klanten. ,,Ook al verliest ie miljoenen, hij blijft lekker eten.”